Casus yazılımlar: sık sorulan sorular

Casus yazılım; size yeterli bilgi, onaylama seçeneği veya denetim vermeden kendini bilgisayarınıza yükleyen veya çalıştıran yazılımdır. Casus yazılım bilgisayarınıza bulaştıktan sonra belirti göstermeyebilir, ancak çoğu zararlı yazılım veya istenmeyen program türü bilgisayarınızın çalışmasını etkileyebilir. Örneğin casus yazılımlar, çevrimiçi davranışınızı izleyebilir veya hakkınızda bilgi toplayabilir (kişisel olarak tanımlanmanıza yardımcı olan veya diğer özel bilgileriniz de dahil), bilgisayarınızın ayarlarını değiştirebilir ya da bilgisayarınızın daha yavaş çalışmasına neden olabilir.

Şu durumlarda bilgisayarınızda büyük olasılıkla bir çeşit casus yazılım bulunmaktadır:

• Web tarayıcınıza isteyerek eklemediğiniz yeni araç çubukları, bağlantılar veya sık kullanılanlar farkedebilirsiniz.

• Varsayılan giriş sayfanız, fare imleciniz veya arama programı değişir.

• Belirli bir web sitesinin (örneğin, bir arama motorunun) adresini yazdığınızda, haber verilmeksizin başka bir siteye yönlendirilirsiniz.

• Internet'te olmadığınız halde açılır reklamlar görüntülenir.

• Bilgisayarınız bir anda yavaş açılmaya veya çalışmaya başlar.

Bu belirtilerden hiçbirini görmeseniz de bilgisayarınızda casus yazılım olabilir. Bu yazılım bilginiz veya izniniz olmadan sizinle ve bilgisayarınızla ilgili bilgileri toplar. Bilgisayarınızı her kullandığınızda Windows Defender'ı çalıştırmak, bu tür bir yazılımı bulmanıza ve temizlemenize yardımcı olabilir.

İstenmeyen yazılım, web siteleri, karşıdan yüklenen programlar veya bir CD, DVD, harici sabit disk ya da başka çıkarılabilir medyadan yüklediğiniz bir program tarafından yüklenebilir. Casus yazılımlar en çok dosya paylaşımı, ekran koruyucular veya arama araç çubukları gibi ücretsiz yazılımlar aracılığıyla yüklenir.

Evet, bazı casus yazılımlar katıştırılmış komut dosyası veya bir web sayfasındaki program aracılığıyla web sitesinden yüklenebilir. Bazı istenmeyen yazılımların, karşıdan yüklenebilir bir dosyayı kabul etmenizi gerektiren web açılır pencereleri veya ücretsiz yazılımlar aracılığıyla yüklenmesi gerekir. Ancak Windows'u güncel tutar ve güvenlik ayarlarınızı düşürmezseniz casus yazılım bulaşma olasılığını en aza indirebilirsiniz.

Bazı web siteleri sürekli olarak bir araç çubuğunu yüklemenizi veya giriş sayfanızı değiştirmenizi isteyen açılır pencereleri görüntüler. Böyle bir durumda, tarayıcı penceresini kapatmayı deneyin. Açılır pencereler görüntülenmeye devam ederse, ekranınızın alt kısmında bulunan görev çubuğundaki Internet Explorer düğmesini sağ tıklatın ve Grubu Kapat'ı tıklatın. Son çare olarak, açık diğer programları da kapatıp bilgisayarınızı yeniden başlatın.

Güncel bir casus yazılım önleme yazılımı çalıştırın. Windows'un bu sürümüyle birlikte gelen Windows Defender, kötü amaçlı yazılımların, casus yazılımların ve diğer istenmeyen yazılımların veya reklam yazılımlarının kendi kendini yüklemesini veya bilgisayarınızda çalışmasını engeller. Daha önceden yüklenmiş kötü amaçlı yazılımları otomatik olarak bulur ve temizler.

Bilgisayarınızı güncel tutun. Microsoft, bilginiz olmadan casus yazılım yüklenmesini engellemek için sık sık güvenlik güncelleştirmeleri yayınlar. Çoğu yeni virüsten koruma programında casus yazılım koruması bulunur ve güncel tutulmaları gerekir. Windows otomatik güncelleştirmelerini etkinleştirmeniz, casus yazılım ve virüsten koruma programlarınızı düzenli olarak güncelleştirmeniz önerilir. Daha fazla bilgi için, bkz. Windows güvenlik güncelleştirmelerini edinme ve Windows Defender kullanma.

Yazılımı yüklemeden önce lisans sözleşmesini gözden geçirin. Web sitelerini ziyaret ettiğinizde sitenin önerdiği herhangi bir öğeyi karşıdan yüklemeyi otomatik olarak kabul etmeyin. Dosya paylaşım programları veya ekran koruyucular gibi ücretsiz yazılımlar karşıdan yüklerseniz, lisans sözleşmesini dikkatlice okuyun. Şirkete ait reklam ve açılır pencereleri kabul etmek zorunda olduğunuz maddeler olup olmadığına veya yazılımın belirli bilgileri yayımcısına gönderip göndermeyeceğine bakın. Daha fazla bilgi için, Windows Defender web sitesine gidin.

Casus yazılımları temizlemenin en iyi yolu, bilgisayarınıza kendisini yüklemeye çalışan yazılımları izleyebilen ve daha önceden yüklenmiş olabilecek istenmeyen yazılımları tarayıp temizleyen güncel bir casus yazılım önleme yazılımı çalıştırmaktır. Casus yazılımları ve diğer istenmeyen yazılımların temizlenmesi ile ilgili daha fazla bilgi için, bkz. Windows Defender kullanma ve Bilgisayarınızdan casus yazılımları temizleme.